تینتو براس، کارگردان جنجالی سینمای ایتالیا و خالق Caligula، در ۹۳ سالگی درگذشت

تینتو براس، کارگردان نامدار و جنجالی سینمای ایتالیا که با فیلم‌هایی مانند Caligula و Salon Kitty به شهرت جهانی رسید، در ۹۳ سالگی درگذشت. خبر مرگ این فیلمساز در چهارم نوامبر ۲۰۲۶ از سوی همسر و فرزندانش به خبرگزاری ایتالیایی آنسا اعلام شد. براس بیش از پنج دهه در سینما فعالیت داشت و با رویکرد تجربی و آثار بحث‌برانگیزش، جایگاه ویژه‌ای در تاریخ سینمای اروتیک اروپا پیدا کرد.

تأیید خبر درگذشت تینتو براس در ۹۳ سالگی

خبر درگذشت تینتو براس را همسرش کاترینا وارزی و دو فرزندش، بونفاتچو و بئاتریچه، به خبرگزاری آنسا اعلام کردند. این کارگردان ایتالیایی روز چهارشنبه در شهر رم درگذشت. تاکنون جزئیات بیشتری درباره علت مرگ او منتشر نشده است.

براس که در ۲۶ مارس ۱۹۳۳ در شهر میلان متولد شده بود، دوران کودکی خود را در ونیز گذراند؛ شهری که بعدها تأثیر قابل‌توجهی بر نگاه هنری و سینمایی او گذاشت. او ابتدا در رشته حقوق تحصیل کرد، اما علاقه‌اش به سینما باعث شد مسیر حرفه‌ای متفاوتی را انتخاب کند.

از همکاری با روبرتو روسلینی تا ورود به سینمای اروتیک

مسیر سینمایی تینتو براس از پاریس آغاز شد؛ جایی که در سینماتک فرانسه به‌عنوان آرشیویست و تدوینگر فعالیت می‌کرد. او در همین دوران با روبرتو روسلینی آشنا شد و پس از بازگشت به ایتالیا، در پروژه‌های سینمایی او همکاری کرد.

براس نخستین فیلم بلند خود را در سال ۱۹۶۳ با عنوان In Capo al Mondo ساخت؛ اثری تجربی درباره جوانی که با انتظارات جامعه و دشواری‌های زندگی روبه‌رو می‌شود. این فیلم با مشکلاتی از سوی نهادهای سانسور ایتالیا مواجه شد و زمینه‌ساز اختلافات بعدی کارگردان با محدودیت‌های رسمی نمایش آثار سینمایی شد.

او در دهه‌های ۱۹۶۰ و ۱۹۷۰ با ساخت فیلم‌های تجربی و متفاوت، به‌تدریج سبک شخصی خود را شکل داد. با این حال، از دهه ۱۹۷۰ به بعد، آثار اروتیک نقش پررنگ‌تری در کارنامه او پیدا کردند و نامش در سطح بین‌المللی با این ژانر گره خورد.

Caligula؛ جنجالی‌ترین فیلم کارنامه تینتو براس

یکی از شناخته‌شده‌ترین آثار براس، فیلم Caligula است؛ اثری تاریخی و جنجالی درباره زندگی امپراتور روم که با حضور بازیگرانی چون مالکوم مک‌داول، هلن میرن، پیتر اوتول و جان گیلگد ساخته شد.

این فیلم به دلیل محتوای صریح جنسی و اختلافات گسترده پشت صحنه، به یکی از بحث‌برانگیزترین تولیدات تاریخ سینما تبدیل شد. براس پس از اختلاف با تهیه‌کننده فیلم، باب گوچیونه، نسخه نهایی اکران‌شده را تأیید نکرد. به گفته گزارش‌های منتشرشده، صحنه‌هایی بدون رضایت کارگردان به نسخه نهایی اضافه شده بود؛ موضوعی که باعث شد براس از نتیجه نهایی فاصله بگیرد.

فیلم Salon Kitty محصول ۱۹۷۶ نیز از دیگر آثار شناخته‌شده اوست که با پرداختن به رابطه میان قدرت، سیاست و بهره‌کشی جنسی، توجه مخاطبان و منتقدان را جلب کرد.

دیگر آثار مطرح کارگردان ایتالیایی

براس در طول فعالیت حرفه‌ای خود فیلم‌های متعددی ساخت که برخی از آن‌ها به آثار شاخص سینمای اروتیک اروپا تبدیل شدند. از جمله مهم‌ترین فیلم‌های او می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• La Chiave (۱۹۸۳): یکی از آثار مشهور براس با بازی استفانیا ساندرلی.
• Miranda (۱۹۸۵): فیلمی با بازی سرنا گراندي که در کارنامه سینمایی او جایگاه ویژه‌ای دارد.
• Paprika (۱۹۹۱): یکی دیگر از آثار شناخته‌شده او با بازی دبورا کاپریولیو.
• Così fan tutte (۱۹۹۲): فیلمی که در بازارهای بین‌المللی با عنوان All Ladies Do It شناخته می‌شود.
• Monella (۱۹۹۸): اثری دیگر از دوره فعالیت موفق او در سینمای اروتیک.

براس در مصاحبه‌های خود بارها از نگاهش به اروتیسم دفاع کرده بود. او معتقد بود اروتیسم بخشی اساسی از بیان انسانی است و می‌تواند ابزاری برای نمایش زنان و روابط انسانی در سینما باشد.

آخرین سال‌های زندگی و ادای احترام جشنواره ونیز

در ماه‌های پایانی زندگی این فیلمساز، جشنواره فیلم ونیز نیز با نمایش نسخه مرمت‌شده فیلم Col cuore in gola از او تقدیر کرد. این نمایش در سپتامبر ۲۰۲۶ و در برنامه پیش‌گشایش جشنواره برگزار شد، اما براس به دلیل وضعیت نامساعد جسمانی نتوانست در آن حضور پیدا کند.

تینتو براس در سال‌های اخیر در منطقه ایزولا فارنزه در حومه رم زندگی می‌کرد. او در گفت‌وگویی به مناسبت ۹۰ سالگی‌اش گفته بود که دوست دارد پس از مرگ، خاکسترش در تالاب ونیز پراکنده شود؛ خواسته‌ای که اکنون به یادگار از او باقی مانده است.

جمع‌بندی

تینتو براس در طول بیش از پنج دهه فعالیت سینمایی، با سبک تجربی، نگاه جسورانه و آثار جنجالی خود به یکی از چهره‌های ماندگار سینمای ایتالیا تبدیل شد. فیلم‌هایی مانند Caligula، Salon Kitty و La Chiave نام او را در تاریخ سینمای اروتیک اروپا ثبت کردند. درگذشت این فیلمساز در ۹۳ سالگی، پایان زندگی هنرمندی است که همواره مرزهای متعارف سینما را به چالش کشید. برای دنبال کردن تازه‌ترین اخبار سینمای جهان و چهره‌های مطرح هنر هفتم، مطالب آفتاب را دنبال کنید.