روغن مناسب برای سرخ‌کردن و پخت‌وپز چیست؟ تفاوت روغن‌ها و راهنمای انتخاب روغن خوراکی

انتخاب روغن خوراکی مناسب یکی از نکات مهم در تهیه غذا و حفظ یک رژیم غذایی متعادل است. بسیاری از افراد هنگام خرید، تفاوت میان روغن‌های مناسب برای سرخ‌کردن و روغن‌هایی را که برای پخت‌وپز روزمره استفاده می‌شوند، به‌درستی نمی‌دانند و گاهی یک نوع روغن را برای همه روش‌های آشپزی به کار می‌برند. در حالی که میزان حرارت، پایداری روغن، نوع چربی و نحوه مصرف می‌تواند در انتخاب بهترین گزینه نقش داشته باشد. روغنی که برای حرارت بالا و سرخ‌کردن طراحی شده است، ممکن است با روغنی که برای پخت‌وپز با حرارت ملایم یا استفاده در سالاد مناسب است، ویژگی‌های متفاوتی داشته باشد. در این مطلب از مجله آفتاب، تفاوت روغن‌های مناسب برای سرخ‌کردن و پخت‌وپز را بررسی می‌کنیم و با معرفی ویژگی‌های مهم انواع روغن خوراکی، به شما کمک می‌کنیم هنگام خرید، انتخابی آگاهانه‌تر و متناسب با نوع مصرف خود داشته باشید.

تفاوت روغن سرخ‌کردنی و روغن پخت‌وپز یکی از پرسش‌های مهم هنگام خرید روغن خوراکی است. بسیاری از افراد هنگام خرید با انواع روغن‌های مایع، روغن مخصوص پخت‌وپز، روغن سرخ‌کردنی، روغن زیتون، روغن کنجد، روغن آفتابگردان و انواع دیگر مواجه می‌شوند و نمی‌دانند هرکدام برای چه نوع مصرفی مناسب‌تر هستند. آیا می‌توان با روغن پخت‌وپز غذا را سرخ کرد؟ آیا روغن سرخ‌کردنی برای همه غذاها مناسب است؟ بهترین روغن خوراکی برای مصرف روزانه کدام است و هنگام خرید باید به چه نکاتی توجه کنیم؟

پاسخ این پرسش‌ها تنها به نام درج‌شده روی بطری محدود نمی‌شود. نوع روغن، ترکیب اسیدهای چرب، میزان پایداری در برابر حرارت، شیوه مصرف، مقدار روغن استفاده‌شده و کیفیت محصول، همگی در انتخاب روغن مناسب اهمیت دارند. از طرف دیگر، سالم بودن یک روغن به این معنا نیست که می‌توان آن را بدون محدودیت مصرف کرد؛ زیرا تمام روغن‌ها کالری بالایی دارند و مقدار مصرف نیز به اندازه نوع روغن مهم است.

تفاوت روغن سرخ‌کردنی و روغن پخت‌وپز در چیست؟

به‌طور کلی، تفاوت اصلی میان روغن سرخ‌کردنی و روغن پخت‌وپز به نوع فرمولاسیون و میزان پایداری روغن در برابر حرارت مربوط می‌شود.

روغن‌های پخت‌وپز معمولاً برای استفاده در حرارت‌های ملایم‌تر و متوسط مانند:

• پخت برنج
• تهیه خورش
• تفت دادن پیاز
• پخت تخم‌مرغ
• تهیه غذاهای روزمره
• گرم کردن مواد غذایی

طراحی می‌شوند.

در مقابل، روغن‌های مخصوص سرخ‌کردنی معمولاً برای تحمل حرارت بالاتر و مدت زمان بیشتری در فرآیند سرخ کردن تولید می‌شوند.

با این حال، یک نکته بسیار مهم وجود دارد: این موضوع به این معنا نیست که هر روغن سرخ‌کردنی برای چندین بار استفاده مجدد مناسب است یا می‌توان آن را بارها و بارها حرارت داد.

حرارت بالا می‌تواند کیفیت روغن را تغییر دهد و استفاده نادرست از هر روغنی، حتی روغنی که برای سرخ کردن طراحی شده است، می‌تواند کیفیت غذا و روغن را کاهش دهد.

روغن پخت‌وپز چیست؟

روغن پخت‌وپز اصطلاحی کلی برای روغن‌هایی است که در تهیه غذا استفاده می‌شوند.

این روغن‌ها معمولاً برای پخت‌وپز روزمره و حرارت‌های کم تا متوسط کاربرد دارند.

برای مثال، وقتی در حال تهیه یک خورش هستید، پیاز را با مقدار کمی روغن تفت می‌دهید یا غذایی را در دمای متوسط می‌پزید، معمولاً به روغنی نیاز ندارید که برای سرخ کردن عمیق و طولانی طراحی شده باشد.

روغن پخت‌وپز در بسیاری از غذاها تنها نقش انتقال حرارت را دارد.

به همین دلیل، انتخاب آن باید علاوه بر تحمل حرارت، بر اساس ترکیب چربی‌ها و کیفیت تغذیه‌ای نیز انجام شود.

سازمان جهانی بهداشت توصیه می‌کند چربی‌های غیراشباع موجود در برخی روغن‌های گیاهی مانند روغن زیتون، آفتابگردان، سویا و کانولا در رژیم غذایی بر چربی‌های اشباع و چربی‌های ترانس ترجیح داده شوند.

طرز تهیه دلمه (آموزش مرحله‌به‌مرحله دلمه برگ مو و دلمه سبزیجات)

روغن سرخ‌کردنی چیست؟

روغن سرخ‌کردنی برای استفاده در شرایطی تولید می‌شود که روغن در معرض دمای بالاتر قرار می‌گیرد.

در سرخ کردن، روغن ممکن است برای مدت بیشتری در معرض حرارت باشد و مواد غذایی نیز به‌طور مستقیم در آن پخته شوند.

به همین دلیل، روغن مخصوص سرخ‌کردنی معمولاً باید پایداری مناسبی در برابر حرارت داشته باشد.

این ویژگی برای روش‌هایی مانند:

• سرخ کردن سیب‌زمینی
• سرخ کردن مرغ
• تهیه کتلت
• سرخ کردن کوکو
• تهیه فلافل
• سرخ کردن ماهی

اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.

با این حال، حتی روغن سرخ‌کردنی نیز باید با مقدار مناسب و در شرایط صحیح استفاده شود.

آیا می‌توان با روغن پخت‌وپز سرخ کرد؟

پاسخ به این سؤال به نوع دقیق روغن بستگی دارد.

بسیاری از روغن‌های مایع برای پخت‌وپز روزمره و حرارت متوسط مناسب هستند، اما اگر قرار باشد غذا به‌صورت عمیق و طولانی در روغن داغ سرخ شود، بهتر است از محصولی استفاده شود که برای این نوع مصرف طراحی شده است.

در واقع، پخت‌وپز و سرخ کردن دو شرایط متفاوت هستند.

برای تفت دادن پیاز یا پختن غذا، روغن برای مدت کوتاه‌تر و معمولاً در حرارت پایین‌تری استفاده می‌شود.

اما در سرخ کردن عمیق، مقدار بیشتری روغن و حرارت بالاتر به کار می‌رود.

بنابراین نمی‌توان صرفاً بر اساس مایع بودن روغن یا نام «روغن نباتی» درباره مناسب بودن آن برای سرخ کردن تصمیم گرفت.

آیا روغن سرخ‌کردنی برای پخت‌وپز مناسب است؟

در بسیاری از موارد، بله.

روغن سرخ‌کردنی می‌تواند برای پخت‌وپز نیز استفاده شود، اما این به معنای آن نیست که همیشه بهترین انتخاب برای همه غذاهاست.

اگر روغنی برای تحمل حرارت بالاتر طراحی شده باشد، استفاده از آن در پخت‌وپز معمولی نیز امکان‌پذیر است.

با این حال، هنگام انتخاب روغن باید به ترکیب چربی‌های آن، برچسب محصول و مقدار مصرف توجه کرد.

برای بسیاری از غذاهای روزمره، استفاده از مقدار کمی روغن مناسب در حرارت متوسط کافی است و نیازی به مصرف مقدار زیادی روغن مخصوص سرخ کردن وجود ندارد.

مهم‌ترین تفاوت روغن سرخ‌کردنی و روغن پخت‌وپز

اگر بخواهیم تفاوت این دو را به‌صورت ساده بیان کنیم:

روغن پخت‌وپز معمولاً برای حرارت‌های پایین و متوسط و غذاهای روزمره مناسب است.

روغن سرخ‌کردنی برای تحمل حرارت بالاتر و فرآیند سرخ کردن طراحی شده است.

اما این تفاوت نباید باعث شود تصور کنیم روغن سرخ‌کردنی همیشه سالم‌تر یا روغن پخت‌وپز همیشه ناسالم‌تر است.

سلامت روغن به عوامل متعددی بستگی دارد، از جمله:

• نوع اسیدهای چرب
• میزان چربی اشباع
• وجود یا عدم وجود چربی ترانس
• کیفیت تولید
• نحوه نگهداری
• دمای حرارت
• مدت زمان حرارت دادن
• تعداد دفعات استفاده مجدد

نقطه دود روغن چیست و چرا اهمیت دارد؟

یکی از اصطلاحاتی که هنگام بررسی روغن‌های خوراکی زیاد شنیده می‌شود، نقطه دود است.

نقطه دود به دمایی گفته می‌شود که روغن شروع به تولید دود قابل مشاهده می‌کند.

وقتی روغن به این مرحله می‌رسد، کیفیت آن می‌تواند تحت تأثیر قرار بگیرد.

اما نکته مهم این است که نقطه دود تنها معیار انتخاب روغن نیست.

بسیاری از افراد تصور می‌کنند هر روغنی که نقطه دود بالاتری داشته باشد، الزاماً سالم‌ترین روغن است؛ در حالی که کیفیت تغذیه‌ای و نوع چربی روغن نیز اهمیت زیادی دارد.

به‌عنوان مثال، میزان چربی‌های غیراشباع، چربی‌های اشباع و وجود چربی ترانس نیز باید در نظر گرفته شود.

بهترین روغن برای سرخ کردن چیست؟

برای انتخاب روغن مناسب سرخ کردن، باید به چند ویژگی توجه کرد.

روغن مناسب باید:

• برای حرارت بالا مناسب باشد.
• کیفیت تولید مناسبی داشته باشد.
• چربی ترانس آن بسیار کم یا صفر باشد.
• در شرایط مناسب نگهداری شده باشد.
• در معرض حرارت طولانی و مکرر قرار نگیرد.

در میان روغن‌های گیاهی، روغن‌های مختلفی مانند آفتابگردان، کانولا، سویا و برخی روغن‌های دیگر در آشپزی استفاده می‌شوند.

اما اینکه کدام روغن برای شما مناسب‌تر است، به محصول مشخص و ترکیب تغذیه‌ای آن بستگی دارد.

به همین دلیل بهتر است به‌جای توجه صرف به نام روغن، برچسب تغذیه‌ای محصول را نیز بررسی کنید.

بهترین روغن برای پخت‌وپز روزانه چیست؟

برای پخت‌وپز روزانه، انتخاب روغنی با میزان مناسب چربی‌های غیراشباع و مقدار کم چربی‌های اشباع و ترانس، انتخاب مناسبی محسوب می‌شود.

روغن‌های گیاهی مختلف می‌توانند در رژیم غذایی قرار بگیرند.

سازمان جهانی بهداشت بر اهمیت جایگزین کردن چربی‌های اشباع و ترانس با چربی‌های غیراشباع تأکید دارد و روغن‌هایی مانند آفتابگردان، سویا، کانولا و زیتون را در گروه منابع چربی‌های غیراشباع معرفی می‌کند.

با این حال، مصرف هر نوع روغن باید متعادل باشد.

حتی روغن‌هایی که از نظر ترکیب چربی انتخاب مناسب‌تری هستند، همچنان کالری بالایی دارند.

روغن زیتون برای پخت‌وپز مناسب است؟

بله، روغن زیتون می‌تواند در پخت‌وپز استفاده شود.

اما انواع مختلف روغن زیتون تفاوت‌هایی با یکدیگر دارند.

روغن زیتون فرابکر معمولاً بیشتر برای:

• سالاد
• استفاده سرد
• چاشنی غذا
• پخت‌وپز با حرارت ملایم

استفاده می‌شود.

برای حرارت‌های بسیار بالا و سرخ کردن عمیق، انتخاب روغن مناسب مخصوص این نوع پخت‌وپز اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.

نکته مهم این است که تصور «روغن زیتون فقط برای سالاد است» نیز کاملاً دقیق نیست.

نوع مصرف و میزان حرارت تعیین می‌کند که کدام محصول انتخاب مناسب‌تری باشد.

علت افتادن کباب از سیخ | چرا کباب کوبیده از سیخ می‌ریزد و چگونه از آن جلوگیری کنیم؟

روغن آفتابگردان برای پخت‌وپز و سرخ کردن

روغن آفتابگردان یکی از روغن‌های رایج در آشپزخانه است.

این روغن در بسیاری از محصولات خوراکی وجود دارد و به دلیل طعم نسبتاً خنثی، در پخت غذا استفاده می‌شود.

با این حال، باید میان انواع مختلف روغن آفتابگردان و شیوه تولید آن‌ها تفاوت قائل شد.

برچسب محصول می‌تواند اطلاعات مهمی درباره ترکیب روغن و کاربرد پیشنهادی آن ارائه دهد.

اگر محصول مشخصاً برای سرخ کردن تولید شده باشد، برای این کاربرد مناسب‌تر است.

اگر محصول برای پخت‌وپز معمولی طراحی شده باشد، بهتر است در حرارت‌های مناسب همان محصول استفاده شود.

روغن کانولا برای پخت‌وپز

روغن کانولا یکی از روغن‌های گیاهی است که در بسیاری از رژیم‌های غذایی به‌عنوان منبع چربی غیراشباع استفاده می‌شود.

طعم نسبتاً ملایم آن باعث شده است در انواع غذاها کاربرد داشته باشد.

این روغن می‌تواند برای پخت‌وپز و برخی روش‌های حرارتی مناسب باشد.

مانند هر روغن دیگری، کیفیت محصول و شیوه استفاده اهمیت زیادی دارد.

روغن سویا برای پخت غذا

روغن سویا نیز یکی از روغن‌های گیاهی مورد استفاده در صنایع غذایی و آشپزی است.

این روغن حاوی چربی‌های غیراشباع است و در بسیاری از غذاها استفاده می‌شود.

با این حال، هنگام خرید بهتر است به اطلاعات تغذیه‌ای و مشخصات محصول توجه شود.

روغن کنجد برای آشپزی

روغن کنجد به دلیل طعم و عطر خاص خود در آشپزی محبوب است.

برخی افراد از آن برای پخت غذا و برخی برای استفاده در سالاد یا غذاهای خاص استفاده می‌کنند.

روغن کنجد می‌تواند بخشی از یک رژیم غذایی متنوع باشد، اما مانند سایر روغن‌ها باید در مقدار متعادل مصرف شود.

روغن جامد بهتر است یا روغن مایع؟

در گذشته روغن‌های جامد مصرف بیشتری داشتند، اما امروز بسیاری از متخصصان تغذیه بر اهمیت کاهش مصرف چربی‌های اشباع و چربی‌های ترانس تأکید می‌کنند.

سازمان جهانی بهداشت توصیه می‌کند چربی‌های ترانس صنعتی از رژیم غذایی حذف شوند و مصرف چربی‌های اشباع نیز محدود شود.

به همین دلیل، هنگام انتخاب روغن باید به اطلاعات درج‌شده روی بسته‌بندی توجه کرد.

صرفاً جامد یا مایع بودن روغن به‌تنهایی برای قضاوت درباره کیفیت آن کافی نیست.

اما در انتخاب بین محصولات، میزان چربی اشباع و ترانس اهمیت زیادی دارد.

چرا روغن‌های جامد در گذشته محبوب بودند؟

روغن‌های جامد معمولاً در برابر حرارت و شرایط نگهداری مقاومت بیشتری داشتند و برای بسیاری از غذاهای سنتی مورد استفاده قرار می‌گرفتند.

اما برخی روش‌های قدیمی تولید روغن‌های جامد می‌توانستند باعث افزایش چربی‌های ترانس شوند.

امروزه تولیدکنندگان موظف به رعایت استانداردهای مربوط به محصولات غذایی هستند، اما همچنان بررسی برچسب محصول اهمیت دارد.

چربی ترانس چیست و چرا باید مراقب آن باشیم؟

چربی ترانس یکی از انواع چربی‌هایی است که مصرف آن می‌تواند برای سلامت قلب و عروق نامطلوب باشد.

سازمان جهانی بهداشت توصیه می‌کند مصرف چربی ترانس کمتر از یک درصد انرژی روزانه باشد و چربی‌های ترانس صنعتی تا حد امکان از رژیم غذایی حذف شوند.

چربی ترانس صنعتی می‌تواند در برخی محصولات فرآوری‌شده، روغن‌های هیدروژنه و برخی غذاهای سرخ‌شده وجود داشته باشد.

به همین دلیل، انتخاب روغن‌هایی با مقدار بسیار کم چربی ترانس اهمیت دارد.

آیا روغن سرخ‌کردنی سالم است؟

عبارت «روغن سرخ‌کردنی سالم» باید با دقت تفسیر شود.

هیچ روغنی به‌طور مطلق نمی‌تواند سالم یا ناسالم تلقی شود.

نوع روغن، مقدار مصرف و روش استفاده همگی اهمیت دارند.

برای مثال، اگر یک روغن مناسب سرخ کردن باشد اما:

• بارها استفاده شود.
• بیش از حد حرارت ببیند.
• در دمای بسیار بالا بسوزد.
• مدت طولانی در معرض هوا و نور بماند.

کیفیت آن می‌تواند کاهش پیدا کند.

بنابراین روغن مخصوص سرخ‌کردن به معنای روغنی برای استفاده نامحدود و چندباره نیست.

آیا می‌توان روغن سرخ‌کردنی را دوباره استفاده کرد؟

این موضوع به نوع روغن و شرایط استفاده بستگی دارد.

هر بار حرارت دادن می‌تواند بر کیفیت روغن اثر بگذارد.

اگر روغن:

• دود کرده باشد.
• بوی نامطبوع پیدا کرده باشد.
• رنگ آن به‌طور محسوسی تغییر کرده باشد.
• کف کند.
• ذرات سوخته زیادی در آن وجود داشته باشد.

بهتر است دوباره استفاده نشود.

به‌طور کلی، استفاده مکرر از روغن در حرارت بالا توصیه مناسبی نیست.

چگونه بفهمیم روغن برای استفاده مجدد مناسب نیست؟

برخی نشانه‌ها می‌توانند هشداردهنده باشند:

تغییر رنگ شدید

تیره شدن قابل توجه روغن می‌تواند نشانه تغییر کیفیت آن باشد.

ایجاد بوی نامطبوع

اگر روغن بوی سوختگی یا بوی غیرعادی پیدا کرده است، استفاده از آن مناسب نیست.

ایجاد کف زیاد

کف غیرعادی هنگام حرارت دادن می‌تواند نشانه تغییر روغن باشد.

دود کردن سریع

اگر روغن در دمای معمول بسیار سریع دود می‌کند، بهتر است مصرف آن متوقف شود.

تغییر طعم غذا

گاهی تغییر طعم غذا می‌تواند نشان دهد روغن دیگر کیفیت اولیه را ندارد.

بهترین روش نگهداری روغن خوراکی چیست؟

نحوه نگهداری روغن می‌تواند بر کیفیت آن اثر بگذارد.

بهتر است روغن:

• در جای خنک نگهداری شود.
• دور از نور مستقیم خورشید باشد.
• درب آن پس از مصرف به‌خوبی بسته شود.
• در نزدیکی اجاق گاز و حرارت مستقیم قرار نگیرد.
• در ظرف اصلی خود نگهداری شود.

نور، گرما و تماس طولانی با هوا می‌توانند کیفیت برخی روغن‌ها را کاهش دهند.

آیا روغن را باید در یخچال نگهداری کرد؟

معمولاً همه روغن‌ها به نگهداری در یخچال نیاز ندارند.

برخی روغن‌ها در دمای پایین کدر یا جامد می‌شوند.

در بیشتر موارد، نگهداری روغن در محیطی خنک، تاریک و دور از حرارت کافی است.

البته باید دستورالعمل درج‌شده روی بسته‌بندی محصول را نیز در نظر گرفت.

هنگام خرید روغن خوراکی به چه چیزهایی توجه کنیم؟

برچسب محصول

اولین چیزی که باید بررسی کنید، اطلاعات روی بسته‌بندی است.

به مواردی مانند:

• نوع روغن
• ترکیبات
• تاریخ تولید
• تاریخ انقضا
• شرایط نگهداری
• میزان چربی اشباع
• میزان چربی ترانس

توجه کنید.

نوع مصرف

پیش از خرید از خود بپرسید:

آیا این روغن را برای سالاد می‌خواهم؟

آیا برای پخت غذاست؟

آیا برای سرخ کردن استفاده می‌شود؟

آیا به روغن مخصوص حرارت بالا نیاز دارم؟

پاسخ این سؤال‌ها انتخاب را ساده‌تر می‌کند.

بسته‌بندی

بطری‌های روغن باید سالم و بدون آسیب باشند.

اگر بسته‌بندی آسیب دیده یا نشتی دارد، بهتر است محصول دیگری انتخاب شود.

تاریخ انقضا

روغن‌های خوراکی نیز مانند سایر مواد غذایی تاریخ مصرف دارند.

محصولی را انتخاب کنید که تاریخ انقضای مناسبی داشته باشد.

نحوه پخت آبگوشت؛ آموزش آبگوشت سنتی و خوشمزه به روش اصیل ایرانی

بهترین روغن خوراکی برای مصرف روزانه کدام است؟

پاسخ یکسانی برای همه افراد وجود ندارد.

انتخاب بهترین روغن به نوع غذا و الگوی غذایی فرد بستگی دارد.

اما به‌طور کلی، روغنی که:

• چربی ترانس صنعتی نداشته باشد یا مقدار آن بسیار کم باشد.
• چربی اشباع کمتری داشته باشد.
• منبع چربی‌های غیراشباع باشد.
• کیفیت تولید و بسته‌بندی مناسبی داشته باشد.
• در مقدار متعادل مصرف شود.

می‌تواند انتخاب مناسب‌تری برای رژیم غذایی باشد.

سازمان جهانی بهداشت نیز توصیه می‌کند چربی‌های غیراشباع جایگزین چربی‌های اشباع و ترانس شوند و مصرف کل چربی نیز در حد متعادل باقی بماند.

برای سرخ کردن روغن مایع بهتر است یا جامد؟

پاسخ به ترکیب دقیق روغن بستگی دارد.

در گذشته بسیاری از افراد تصور می‌کردند روغن جامد برای سرخ کردن مناسب‌تر است، اما امروزه نوع چربی موجود در روغن اهمیت بیشتری دارد.

روغن مایع مخصوص سرخ‌کردن می‌تواند برای این نوع مصرف طراحی شده باشد و از نظر تغذیه‌ای نیز ممکن است انتخاب مناسبی باشد.

بنابراین بهتر است به جای توجه به ظاهر روغن، اطلاعات تغذیه‌ای و کاربرد درج‌شده روی محصول را بررسی کنید.

روغن سرخ‌کردنی بهتر است یا روغن پخت‌وپز؟

اگر قصد دارید غذا را در مقدار زیادی روغن و با حرارت بالا سرخ کنید، روغن مخصوص سرخ‌کردنی انتخاب منطقی‌تری است.

اگر قصد دارید غذا را بپزید، تفت دهید یا مقدار کمی روغن در حرارت متوسط استفاده کنید، روغن پخت‌وپز مناسب می‌تواند انتخاب خوبی باشد.

اما در هر دو حالت، مقدار مصرف اهمیت زیادی دارد.

گاهی افراد تنها به دنبال سالم‌ترین روغن هستند، اما چند برابر مقدار مورد نیاز از آن استفاده می‌کنند.

در چنین شرایطی، حتی انتخاب روغن مناسب نیز نمی‌تواند اثر مصرف بیش از حد چربی را کاملاً جبران کند.

آیا روغن زیتون از همه روغن‌ها سالم‌تر است؟

روغن زیتون به‌خصوص به دلیل داشتن چربی‌های غیراشباع و کاربرد آن در الگوهای غذایی سالم، محبوبیت زیادی دارد.

اما نباید تصور کرد که تنها یک روغن برای همه افراد و همه روش‌های پخت بهترین است.

روغن آفتابگردان، کانولا، سویا و سایر روغن‌های گیاهی نیز می‌توانند بخشی از یک رژیم غذایی متعادل باشند.

تنوع در منابع غذایی و مصرف متعادل، معمولاً بهتر از وابستگی افراطی به یک ماده غذایی است.

روغن نارگیل برای آشپزی انتخاب مناسبی است؟

روغن نارگیل از نظر ترکیب چربی با بسیاری از روغن‌های گیاهی متفاوت است و مقدار قابل توجهی چربی اشباع دارد.

سازمان جهانی بهداشت روغن نارگیل را در گروه منابع چربی اشباع قرار می‌دهد و توصیه می‌کند مصرف چربی‌های اشباع محدود شود.

به همین دلیل، نباید صرفاً به دلیل طبیعی بودن یک روغن تصور کرد که مصرف نامحدود آن برای سلامت مناسب است.

آیا روغن حیوانی برای پخت‌وپز مناسب است؟

روغن‌های حیوانی مانند کره و روغن حیوانی معمولاً حاوی مقدار بیشتری چربی اشباع هستند.

این روغن‌ها می‌توانند در برخی غذاها و در مقدار محدود مصرف شوند، اما بهتر است جایگزین دائمی تمام روغن‌های گیاهی در رژیم غذایی نباشند.

سازمان جهانی بهداشت توصیه می‌کند مصرف چربی‌های اشباع محدود شود و تا حد امکان با چربی‌های غیراشباع جایگزین شود.

روغن سالم برای سرخ کردن سیب‌زمینی چیست؟

برای سرخ کردن سیب‌زمینی، روغنی انتخاب کنید که برای حرارت بالا مناسب باشد.

اما مهم‌تر از نام روغن، روش استفاده است.

برای سالم‌تر کردن این فرآیند:

• روغن را بیش از حد داغ نکنید.
• اجازه ندهید روغن دود کند.
• روغن را بارها استفاده نکنید.
• پس از سرخ کردن، روغن اضافی غذا را بگیرید.
• از مصرف مداوم غذاهای عمیقاً سرخ‌شده خودداری کنید.

روغن مناسب برای سرخ کردن مرغ و ماهی

برای سرخ کردن مرغ و ماهی نیز روغن مخصوص سرخ‌کردنی می‌تواند گزینه مناسبی باشد.

اما بهتر است مواد غذایی پیش از قرار گرفتن در روغن کاملاً خشک شوند.

وجود آب زیاد در مواد غذایی می‌تواند باعث پاشیدن روغن و افزایش جذب روغن توسط غذا شود.

همچنین حرارت بیش از حد می‌تواند باعث سوختن سطح غذا پیش از پخت کامل داخل آن شود.

آیا سرخ کردن غذا به‌طور کلی سالم است؟

سرخ کردن یکی از روش‌های پخت است، اما مصرف زیاد غذاهای سرخ‌شده می‌تواند میزان دریافت چربی و کالری را افزایش دهد.

سازمان جهانی بهداشت نیز کاهش مصرف غذاهای سرخ‌شده و انتخاب روش‌هایی مانند بخارپز کردن یا آب‌پز کردن را در چارچوب یک رژیم غذایی سالم توصیه می‌کند.

به همین دلیل، حتی اگر از بهترین روغن سرخ‌کردنی استفاده کنید، بهتر است غذاهای سرخ‌شده بخشی محدود از رژیم غذایی باشند.

تفاوت روغن پخت‌وپز و روغن سرخ‌کردنی از نظر سلامت

یکی از اشتباهات رایج این است که روغن سرخ‌کردنی را کاملاً ناسالم و روغن پخت‌وپز را کاملاً سالم بدانیم.

واقعیت پیچیده‌تر است.

هر روغن ویژگی‌های خاص خود را دارد.

روغنی که برای سرخ کردن طراحی شده است، ممکن است در برابر حرارت بالا پایداری بیشتری داشته باشد.

روغنی که برای پخت‌وپز معمولی تولید شده است، ممکن است برای حرارت متوسط گزینه مناسبی باشد.

اما سلامت کلی روغن به ترکیب چربی‌ها و نحوه مصرف آن نیز وابسته است.

روغن مناسب برای رژیم غذایی سالم

یک رژیم غذایی سالم تنها به انتخاب روغن وابسته نیست.

مجموعه‌ای از عوامل مانند:

• مصرف سبزیجات
• میوه‌ها
• حبوبات
• غلات کامل
• مغزها
• منابع پروتئینی مناسب
• کاهش قندهای افزوده
• کاهش چربی‌های اشباع و ترانس

اهمیت دارند.

سازمان جهانی بهداشت بر تنوع، تعادل، کفایت و اعتدال به‌عنوان اصول مهم رژیم غذایی سالم تأکید می‌کند.

بنابراین حتی بهترین روغن نیز تنها یک بخش کوچک از الگوی کلی تغذیه است.

جمع‌بندی؛ بالاخره روغن سرخ‌کردنی بخریم یا روغن پخت‌وپز؟

اگر بخواهیم پاسخ را ساده کنیم، باید گفت:

برای پخت غذا و تفت دادن با حرارت کم تا متوسط، روغن پخت‌وپز مناسب است.

برای سرخ کردن عمیق و حرارت بالاتر، روغن مخصوص سرخ‌کردنی انتخاب مناسب‌تری است.

اما انتخاب بهترین روغن خوراکی تنها با توجه به نام محصول انجام نمی‌شود.

هنگام خرید باید به نوع روغن، ترکیب چربی‌ها، میزان چربی اشباع، میزان چربی ترانس، کیفیت محصول، تاریخ مصرف و کاربرد پیشنهادی توجه کنید.

در یک رژیم غذایی سالم، روغن‌های گیاهی غیراشباع مانند روغن‌های زیتون، آفتابگردان، سویا و کانولا می‌توانند در کنار یک الگوی غذایی متعادل مورد استفاده قرار بگیرند. سازمان جهانی بهداشت نیز توصیه می‌کند چربی‌های غیراشباع بر چربی‌های اشباع و چربی‌های ترانس ترجیح داده شوند.

از طرف دیگر، هیچ روغنی نباید بیش از حد مصرف شود. روغن مخصوص سرخ‌کردن نیز نباید بارها و بارها در دمای بالا استفاده شود و اگر دچار تغییر رنگ، بوی نامطبوع، کف یا دود کردن سریع شد، بهتر است از مصرف آن خودداری شود.

در نهایت، بهترین روغن خوراکی، روغنی است که متناسب با روش پخت انتخاب شود، کیفیت مناسبی داشته باشد و در مقدار متعادل مصرف شود. انتخاب درست روغن در کنار کاهش مصرف غذاهای سرخ‌شده، استفاده بیشتر از روش‌های پخت سالم و داشتن رژیم غذایی متنوع، می‌تواند نقش مهم‌تری در سلامت تغذیه‌ای شما داشته باشد.

این مقاله جنبه آموزشی و عمومی دارد و جایگزین توصیه پزشکی یا رژیم غذایی اختصاصی نیست. افراد مبتلا به بیماری‌های قلبی، دیابت، چربی خون بالا یا سایر بیماری‌های زمینه‌ای بهتر است برای تنظیم میزان و نوع چربی مصرفی با پزشک یا متخصص تغذیه مشورت کنند.

نحوه پخت قیمه | آموزش مرحله‌به‌مرحله خورش قیمه مجلسی و خوشمزه