چگونه بفهمیم ریزش مو طبیعی است؟ تفاوت ریزش موی طبیعی و غیرطبیعی را بشناسید

ریزش مو پدیده‌ای طبیعی در چرخه رشد موها است و همه افراد روزانه تعدادی از تارهای موی خود را از دست می‌دهند. با این حال، بسیاری از افراد زمانی که موهای بیشتری روی بالش، شانه یا کف حمام مشاهده می‌کنند، نگران می‌شوند و این سؤال برایشان پیش می‌آید که چگونه بفهمیم ریزش مو طبیعی است یا نشانه یک مشکل جدی؟ شناخت تفاوت میان ریزش موی طبیعی و غیرطبیعی می‌تواند به تشخیص زودهنگام مشکلاتی مانند کمبود مواد مغذی، استرس، تغییرات هورمونی یا ریزش موی ارثی کمک کند. توجه به میزان ریزش، نازک شدن موها و تغییر تراکم آن‌ها از مهم‌ترین نشانه‌هایی است که باید بررسی شوند. در این مطلب از مجله آفتاب، به بررسی علائم ریزش موی طبیعی و نشانه‌هایی که ممکن است نیاز به پیگیری و درمان داشته باشند می‌پردازیم.

حتماً برایتان پیش آمده که هنگام دوش گرفتن یا شانه کردن مو، تعداد زیادی تار مو را در دستان خود ببینید و ناگهان نگران شوید که مبادا به یک بیماری مبتلا شده‌اید. راستش را بخواهید، دیدن موهای ریخته شده روی زمین یا در زهکشی حمام، یکی از رایج‌ترین دلایل نگرانی برای بسیاری از افراد است. اما خبر خوب این است که ریزش روزانه مو کاملاً طبیعی است و بخشی از چرخه زندگی مو محسوب می‌شود .

در این مقاله از مجله سبک زندگی، به عنوان یک راهنمای جامع و کامل، به شما کمک می‌کنیم تا تفاوت بین ریزش موی طبیعی و غیرطبیعی را تشخیص دهید. با ما همراه باشید تا با چرخه زندگی مو، میزان طبیعی ریزش روزانه، عوامل مؤثر بر افزایش ریزش و روش‌های ساده برای تشخیص اینکه آیا ریزش موی شما نگران‌کننده است یا خیر، آشنا شوید.

چرخه زندگی مو؛ چرا ریزش مو طبیعی است؟

برای اینکه بدانید ریزش موی شما طبیعی است یا نه، اول باید با چرخه زندگی مو آشنا شوید. هر تار موی روی سر شما، یک چرخه مشخص دارد و در نهایت می‌ریزد تا جای خود را به موی جدید بدهد. این چرخه از سه مرحله اصلی تشکیل شده است :

مرحله آناژن (Anagen)؛ مرحله رشد: این مرحله، دوران رشد فعال مو است که بین ۲ تا ۸ سال طول می‌کشد. تقریباً ۸۵ تا ۹۰ درصد از موهای سر در هر زمان مشخص در این مرحله قرار دارند و هر ماه حدود یک سانتی‌متر رشد می‌کنند .

مرحله کاتاژن (Catagen)؛ مرحله انتقال: یک مرحله کوتاه و انتقالی است که حدود ۲ تا ۳ هفته به طول می‌انجامد. در این مرحله رشد مو متوقف می‌شود و فولیکول مو کوچک می‌شود. تنها ۱ تا ۲ درصد از موها در این مرحله هستند .

مرحله تلوژن (Telogen)؛ مرحله استراحت و ریزش: در این مرحله که حدود ۳ تا ۵ ماه طول می‌کشد، مو به حالت استراحت در می‌آید و در نهایت از فولیکول جدا می‌شود. حدود ۸ تا ۹ درصد از موها در این مرحله قرار دارند . پس از پایان این مرحله، چرخه دوباره آغاز می‌شود و موی جدیدی از همان فولیکول رشد می‌کند.

بهترین شامپو برای ریزش مو | راهنمای انتخاب شامپوی مناسب برای تقویت و جلوگیری از ریزش مو

میزان طبیعی ریزش مو در روز چقدر است؟

بر اساس اعلام آکادمی متخصصان پوست آمریکا (AAD) و منابع معتبر پزشکی، ریزش ۵۰ تا ۱۰۰ تار مو در روز کاملاً طبیعی است . با توجه به اینکه به طور متوسط حدود ۱۰۰,۰۰۰ فولیکول مو روی پوست سر وجود دارد، از دست دادن این تعداد مو در روز تأثیر قابل توجهی بر ظاهر کلی موها ندارد . برخی منابع حتی ریزش تا ۱۵۰ یا ۲۰۰ تار را نیز در برخی افراد طبیعی دانسته‌اند .

چرا در حمام یا هنگام شانه کردن موها بیشتر می‌ریزند؟

شاید برایتان جالب باشد که بدانید ریزش مو در حمام یا موقع شانه کردن، معمولاً بیشتر از حد نرمال نیست و دلایل علمی برای آن وجود دارد.

در حمام، آب و شامپو و ماساژ پوست سر، موهایی را که قبلاً در مرحله تلوژن (استراحت) قرار داشته‌اند و آماده ریزش بوده‌اند، از فولیکول جدا می‌کند . این فرآیند باعث نمی‌شود که موهای سالم بیشتری بریزند، بلکه فقط موهای در حال ریزش را که در طول روز انباشته شده‌اند، بیرون می‌کشد . به همین دلیل است که ممکن است تصور کنید در حمام موهای بیشتری از دست می‌دهید، در حالی که در واقعیت، این تعداد همچنان در محدوده طبیعی ریزش روزانه شماست .

همین قضیه هنگام شانه کردن مو نیز صدق می‌کند. شانه کردن، موهای سست‌شده را از پوست سر جدا می‌کند . یک مطالعه نشان داده است که کاهش تعداد دفعات برس کشیدن می‌تواند به کاهش میزان ریزش مو کمک کند .

چگونه تشخیص دهیم ریزش مو غیرطبیعی است؟

حالا که با میزان طبیعی ریزش آشنا شدید، بیایید ببینیم چه زمانی باید نگران شد و ریزش مو غیرطبیعی است. انجام چند تست ساده می‌تواند به شما در این تشخیص کمک کند.

تست کشش مو (Hair Pull Test)

یکی از رایج‌ترین روش‌ها برای تشخیص ریزش موی غیرعادی، تست کشش است .

• حدود ۶۰-۴۰ تار مو (یک دسته کوچک) را از موهای تمیز و خشک خود بگیرید .
• انگشتان خود را نزدیک ریشه مو قرار دهید و به آرامی و با یک کشش ملایم به سمت انتهای تارها بکشید .
• اگر پس از هر بار کشیدن، بیش از ۲ یا ۳ تار مو (یا بیش از ۱۰ تار از هر ۱۰۰ تار کشیده شده) در دست شما باقی بماند، ممکن است ریزش موی شما غیرعادی باشد و بهتر است به پزشک مراجعه کنید.

چگونه خارش سر را متوقف کنیم؟ بهترین روش‌های درمان و رفع خارش پوست سر

تست شانه

• پیش از شستن موها، آنها را از قسمت پشت سر به سمت جلو شانه کنید و این کار را برای حدود یک دقیقه ادامه دهید .
• اگر بیش از ۱۰ تار مو در این مدت روی شانه یا سطح روشن زیر دستتان جمع شد، ممکن است نشانه‌ای از ریزش غیرطبیعی باشد .
• به طور کلی اگر ریزش موی شما از روزهای قبل بیشتر شده باشد، می‌تواند زنگ خطری برای شروع یک مشکل باشد .

چه عواملی باعث افزایش ریزش مو و غیرطبیعی شدن آن می‌شود؟

ریزش موی غیرطبیعی، که در پزشکی به آن تلوژن افلوویوم (Telogen Effluvium) نیز گفته می‌شود، زمانی رخ می‌دهد که بیش از ۱۰ درصد از موها وارد فاز تلوژن (استراحت) شوند . عوامل مختلفی می‌توانند باعث این وضعیت شوند:

استرس شدید و طولانی‌مدت: استرس‌های روحی و جسمی شدید مانند طلاق، از دست دادن شغل، مرگ عزیزان، یا یک دوره بیماری سخت می‌تواند چند ماه بعد خود را به صورت افزایش ریزش مو نشان دهد .

تغییرات هورمونی: تغییرات هورمونی در دوران بارداری، زایمان و یائسگی در زنان، و همچنین مشکلات تیروئید (کم‌کاری یا پرکاری) می‌توانند باعث ریزش مو شوند . معمولاً ریزش موی پس از زایمان حدود ۲ ماه بعد شروع می‌شود و تا ۶ تا ۹ ماه ادامه دارد اما موقتی است .

رژیم غذایی نامناسب و کمبودهای تغذیه‌ای: کمبود ویتامین‌ها (به ویژه ویتامین‌های گروه B، D، E، بیوتین)، مواد معدنی (مانند آهن، روی، زینک) و پروتئین می‌تواند به ضعیف شدن موها و افزایش ریزش منجر شود .

عوامل ژنتیکی و ارثی: طاسی ارثی یا آلوپسی آندروژنیک (Androgenetic Alopecia) شایع‌ترین علت ریزش مو در مردان و زنان است که به صورت تدریجی و با افزایش سن بروز می‌کند .

برخی بیماری‌ها و داروها: بیماری‌هایی مانند لوپوس و برخی از داروها مانند داروهای شیمی‌درمانی و حتی قطع برخی داروها مانند قرص‌های ضدبارداری می‌توانند باعث ریزش مو شوند .

چه زمانی باید به پزشک مراجعه کرد؟

اگر هر یک از علائم زیر را تجربه می‌کنید، حتماً برای تشخیص دقیق به یک متخصص پوست و مو مراجعه کنید:

• ریزش مو به صورت تک‌تک یا لکه‌ای و ایجاد نقاط خالی روی سر (که می‌تواند نشانه آلوپسی آره‌آتا باشد) .
• ریزش دسته‌جمعی و شدید مو که با حالت طبیعی شما تفاوت زیادی دارد.
• ریزش مو همراه با خارش، قرمزی یا پوسته‌ریزی در پوست سر.
• نگرانی مداوم در مورد میزان ریزش مو و تأثیر آن بر اعتماد به نفس شما.

همه‌‌چیز درباره شامپو کتوکونازول 2 درصد (آیا این شامپو برای درمان ریزش مو و شوره مناسب است؟)

نتیجه‌گیری: تفاوت بین ریزش طبیعی و غیرطبیعی را بشناسید

به طور خلاصه، ریزش مو یک فرآیند فیزیولوژیک طبیعی است و دانستن اینکه چه میزان آن طبیعی است، می‌تواند از بسیاری از نگرانی‌های بی‌دلیل شما بکاهد. به یاد داشته باشید:

• ریزش طبیعی: روزانه ۵۰ تا ۱۰۰ تار مو به دلیل چرخه طبیعی زندگی مو .
• ریزش غیرطبیعی: ریزش بیش از ۱۰۰ تا ۱۵۰ تار مو در روز، همراه با کم‌پشت شدن قابل مشاهده موها، ایجاد لکه‌های طاسی، یا تغییرات ناگهانی در الگوی ریزش که اغلب دلایل زمینه‌ای مانند استرس، تغییرات هورمونی، سوءتغذیه یا بیماری‌های خاص دارد .

اگر شک دارید که ریزش موی شما غیرطبیعی است، از انجام تست‌های ساده در خانه غافل نشوید و در صورت نیاز، برای تشخیص دقیق و درمان به موقع به پزشک مراجعه کنید. سلامت موهای شما، با سلامت کلی بدن شما ارتباط مستقیم دارد، پس به آن اهمیت دهید.